Jak zabezpieczyć drewnianą konstrukcję przed pożarem? Impregnaty, farby i lakiery

Drewno, mimo swoich niewątpliwych zalet jako materiał budowlany i wykończeniowy, pozostaje surowcem łatwopalnym, który w przypadku pożaru może przyczynić się do szybkiego rozprzestrzeniania ognia. Dlatego zabezpieczenie drewnianych konstrukcji przed działaniem wysokiej temperatury i płomieni to nie tylko kwestia estetyki czy trwałości, ale przede wszystkim bezpieczeństwa użytkowników obiektu. W zależności od przeznaczenia budowli, jej konstrukcji oraz lokalizacji, stosuje się różne metody ogniochronne. Zabezpieczenia takie nie są jednorazowym działaniem – wymagają odpowiedniej aplikacji, doboru środków oraz okresowego odnawiania, szczególnie w przypadku elementów narażonych na czynniki atmosferyczne.

Rodzaje preparatów do zabezpieczenia drewna

Dostępne na rynku preparaty ogniochronne do drewna różnią się nie tylko składem chemicznym, ale także formą oraz metodą aplikacji. Wśród najczęściej stosowanych wymienia się koncentraty, które należy rozcieńczyć zgodnie z instrukcją producenta, a następnie nanosić pędzlem lub metodą natryskową. Ich zaletą jest głęboka penetracja w strukturę drewna, co zapewnia równomierne działanie ochronne. Oprócz koncentratów dużą popularnością cieszą się farby ogniochronne, w tym te które tworzą na powierzchni powłokę spieniającą się pod wpływem temperatury, skutecznie odcinając dopływ tlenu. Wśród nich znajdują się produkty przeznaczone zarówno do wnętrz, jak i na zewnątrz. Warto także wspomnieć o lakierach ogniochronnych, które oprócz zabezpieczenia przed ogniem mogą podkreślać naturalną strukturę drewna. Do łatwiejszych w użyciu produktów należą impregnaty w sprayu – wykorzystywane najczęściej do impregnacji mebli drewna w zabudowie. Niektóre z tych preparatów jak np. Burnblock służą do zabezpieczania także papieru i tkanin. Co ma swoje zastosowanie zwłaszcza w kinach, teatrach. Preparaty te można stosować punktowo, co bywa przydatne np. przy konserwacji drewna dekoracyjnego.

Zabezpieczenie przed pożarem drewna konstrukcyjnego

Elementy konstrukcyjne wykonane z drewna, takie jak belki, słupy nośne, stropy czy więźby dachowe, wymagają szczególnej ochrony przeciwpożarowej. Ze względu na ich rolę w stabilności budynku, utrata nośności pod wpływem wysokiej temperatury może doprowadzić do katastrofy budowlanej. W przypadku konstrukcji drewnianych wykorzystywanych w budynkach mieszkalnych, halach produkcyjnych lub magazynach, stosuje się preparaty klasyfikowane zgodnie z wymaganiami normy PN-EN 13501. Impregnaty te muszą posiadać odpowiednie certyfikaty, które potwierdzają ich skuteczność w zakresie wydłużenia odporności ogniowej drewna. Najlepsze efekty uzyskuje się przy zabezpieczeniu całej powierzchni elementu – także trudno dostępnych miejsc – dlatego często wykorzystuje się metodę natryskową, ciśnieniową impregnację w specjalistycznych komorach, a także namaczanie (jednym z popularniejszych na rynku preparatów to Fobos MK4). Impregnację wykonuje się poprzez moczenie drewna a w przypadku tarcicy konstrukcyjnej kąpiel w 30-procentowym roztworze wodnym. Sam czas namaczania zależy od wilgotności drewna. Ten preparat skutecznie zabezpiecza drewno do stopnia niezapalności i nierozprzestrzeniania ognia (klasa NRO).

Zabezpieczenie ogniochronne domów narzędziowych i altan lakierem

Drewniane altany, domki narzędziowe i pergole, znajdujące się w ogrodach lub na działkach, są szczególnie narażone na działanie ognia z zewnątrz. Ogniska, grille, kuchenki turystyczne czy nawet niedopałki papierosów mogą być przyczyną pożaru, który bardzo szybko rozprzestrzenia się w przypadku niezabezpieczonych konstrukcji. W takich obiektach rzadko instaluje się instalacje przeciwpożarowe, a samo drewno konstrukcyjne również wcześniej z reguły nie jest zabezpieczane, dlatego też impregnacja drewna środkami ogniochronnymi takimi jak farby i lakiery staje się formą podstawowej ochrony. Przy wyborze preparatu należy zwrócić uwagę na odporność na czynniki atmosferyczne – deszcz, śnieg, promieniowanie UV – które mogą stopniowo wypłukiwać substancje aktywne z drewna. Warto także dbać o regularność konserwacji – co kilka sezonów warto odnowić warstwę ochronną, aby zachować skuteczność zabezpieczenia. To jak często należy wykonywać te prace zależne jest od typu produktu, zatem warto kierować się wskazówkami producenta.

Niebywałą zaletą wielu dostępnych lakierów jest łatwość ich nanoszenia. Wystarczy nałożenie kilku warstw przy pomocy pędzla. Ponadto niektóre preparaty dostępne są w wielu wariantach kolorystycznych. Pamiętajmy jednak o tym, by wybrać odpowiedni produkt do przeznaczenia. Podłogi i miejsca narażone na ścieranie powinny być zabezpieczone preparatem o odporności na ścieranie. Przykładem tego typu produktu jest Uniepal Drew Aqua 1-K. Ten wodorozcieńczalny lakier dostępny jest w sklepie z artykułami P POŻ – Sklep POL-POŻ.

Jak zabezpieczyć dom drewniany przed ogniem? Impregnaty do drewna

W przypadku domów drewnianych – zarówno całorocznych, jak i letniskowych – ochrona przeciwpożarowa powinna być planowana już na etapie projektu. Oprócz przepisów budowlanych, które regulują stosowanie materiałów o określonej klasie odporności ogniowej, właściciele takich budynków często decydują się na dodatkowe działania zabezpieczające. Stosowanie certyfikowanych impregnatów do konstrukcji nośnych, stropów i elewacji może znacząco opóźnić moment zajęcia się drewnianej powierzchni ogniem. Warto też zwrócić uwagę na detale: drewniane schody, boazerie, balustrady czy podbitki dachowe również mogą stanowić wektor rozprzestrzeniania ognia. Dobrze dobrane preparaty nie tylko spełniają normy ochrony ogniowej, ale pozwalają również zachować naturalny wygląd drewna – przezroczyste lakiery lub półmatowe impregnaty nie wpływają negatywnie na estetykę wnętrza. 

Inne materiały budowlane do zabezpieczania przed ogniem

Uzupełnieniem zabezpieczenia powinno być także przemyślane rozmieszczenie detektorów dymu i czujników temperatury oraz stosowanie niepalnych materiałów w strefach newralgicznych, np. wokół kominków, piecyków, przewodów kominowych. W tym celu często stosuje się ogniochronne płyty krzemianowo-wapniowe, szamotowe i inne. 

Poza środkami nanoszonymi bezpośrednio na drewniane elementy warto wskazać również wykorzystanie niereaktywnych ogniowo materiałów jak np. wełna mineralna, masa natryskowa czy płyty GK ogniochronne.

Podsumowując, zabezpieczenie drewnianych konstrukcji przed ogniem to nie tylko działanie profilaktyczne, ale realna ochrona zdrowia, życia i dorobku. Właściwy dobór preparatów ogniochronnych oraz ich staranna aplikacja mają wpływ na odporność drewna w sytuacji zagrożenia. Niezależnie od tego, czy chodzi o belki stropowe w domu mieszkalnym, altanę ogrodową czy drewniane elementy wykończeniowe – każda powierzchnia wymaga odpowiedniego podejścia i regularnej konserwacji. Impregnaty, farby, lakiery i koncentraty ogniochronne dostępne są w wielu wariantach, co pozwala dopasować je zarówno do wymagań technicznych, jak i wizualnych. Dzięki temu można skutecznie chronić drewnianą konstrukcję bez rezygnowania z jej estetyki i naturalnego charakteru. Ostateczny efekt zależy od staranności wykonania oraz świadomości zagrożeń, dlatego nie warto pomijać tego etapu podczas budowy czy renowacji drewnianych obiektów.